Polsko-rosyjskie wykopaliska w syberyjskiej Dolinie Królów. Odkryto m.in. pochówek kobiety ze złotym pektorałem
17 stycznia 2022, 12:02W dużym kurhanie sprzed ok. 2,5 tys. lat polsko-rosyjski zespół archeologów odkrył szkielet ok. 50-letniej kobiety wyposażonej w ostatnią drogę. Znaleziono m.in. złoty pektorał. Stanowisko Chinge-Tey leży w Dolinie Turano-Ujukskiej w północnej Tuwie. Miejsce to bywa nazywane syberyjską Doliną Królów.
Szwajcarzy stworzyli pierwszy prawdziwy generator liczb losowych
28 maja 2026, 08:15Gdy rzucasz kostką wydaje się, że wynik jest całkowicie losowy. Kostka ma sześć ścianek, są równe szanse, że wypadnie jedna z nich. A jednak po tysiącach rzutów okazuje się, że jedna ściana wypada odrobinę częściej niż pozostałe. Do gry ze znajomymi to nie ma znaczenia, dla fizyka czy statystyka to fundamentalny problem każdego generatora liczb losowych, nawet najnowocześniejszego. Naukowcy z ETH Zurich po raz pierwszy w historii znaleźli sposób, by go obejść.
Humanoid Atlas nauczył się akrobacji
17 listopada 2017, 10:38Roboty firmy Boston Dynamics niejednokrotnie zadziwiały nas swoimi możliwościami. Pokazywaliśmy niewielką maszynę, która potrafi pokonywać przeszkody o wysokości kilku metrów, sprawnie poruszającego się Spota czy też humanoida Atlas.
Odkryto najmniejszą planetę karłowatą Układu Słonecznego
5 listopada 2019, 05:33Dzięki obserwacjom przeprowadzonym za pomocą Very Large Telescope astronomowie mogli stwierdzić, że asteroida Hygiea jest w rzeczywistości planetą karłowatą. Hygiea to czwarty, po Ceres, Weście i Pallas, największy obiekt pasa asteroid. Instrument SPHERE na VLT pozwolił po raz pierwszy zbadać Hygieę w na tyle dużej rozdzielczości, że można było przyjrzeć się jej powierzchni, określić kształt i rozmiar.
Witamina D może pomóc w walce z chorobami autoimmunologicznymi
31 stycznia 2022, 09:37Hiszpańscy naukowcy opisali mechanizm ochronny, który odgrywa kluczową rolę w kontrolowaniu odpowiedzi immunologicznej pacjentów cierpiących na choroby autoimmunologiczne, jak stwardnienie rozsiane. Mechanizm, którego działanie rozpoczyna się od witaminy D
Wynalazek z MIT może być o 50 000 razy bardziej czuły i wcześniej wykrywać raka pęcherza
18 czerwca 2026, 11:20Rak pęcherza to podstępna choroba nie tylko ze względu na przebieg, ale też dlatego, że lubi wracać. Każdego roku w samych Stanach Zjednoczonych diagnozuje się go u około 85 000 osób, a po skutecznym leczeniu nawrót guza w ciągu pięciu lat dotyka niemal połowę pacjentów. To sprawia, że chorzy muszą przez wiele lat regularnie poddawać się inwazyjnym badaniom kontrolnym. Naukowcy z Massachusetts Institute of Technology opracowali właśnie urządzenie, które może to zmienić – nanoczujnik zdolny wykrywać nowotwór wcześniej, dokładniej i mniej inwazyjnie niż dotychczasowe metody.
Winny zidentyfikowany
28 listopada 2017, 11:38Naukowcy ustalili, co wyzwala stan zapalny, który ostatecznie prowadzi do utraty wzroku w zwyrodnieniu plamki żółtej. Chodzi o enzym cGAS.
Przewlekły stres psychospołeczny tłumi produkcję dopaminy
13 listopada 2019, 14:13U ludzi, którzy przez długi czas zmagają się przeciwnościami psychospołecznymi, są np. ofiarami przemocy, upośledzeniu ulega zdolność produkowania ilości dopaminy koniecznych do poradzenia sobie z sytuacjami stresowymi.
Student medycyny autorem precyzyjnego termometru dla dzieci
10 lutego 2022, 09:18Termometr przyklejany do ciała, raportujący pomiary temperatury ciała z wykorzystaniem sieci Wi-Fi, opracował absolwent inżynierii biomedycznej, a zarazem student VI roku kierunku lekarskiego Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach Jakub Szczerba.
Ludzkie DNA na ścianach jaskiń. Malowidła naskalne rzadko je przechowują
7 lipca 2026, 11:16Środowiskowe DNA (eDNA) to materiał genetyczny, którym organizmy żywe „zanieczyściły" otoczenie. Od ponad dekady jest ono coraz powszechniej wykorzystywane w badaniach nad przeszłością, pozwalając naukowcom np. zrekonstruować środowisko naturalne sprzed tysiącleci na podstawie DNA roślin i zwierząt znajdującego się w glebie. Teraz międzynarodowy zespół naukowców, na czele którego stali Alba Bossoms Mesa i Matthias Meyer z Instytutu Antropologii Ewolucyjnej im. Maxa Plancka oraz Hipólito Collado Giraldo z Universidad de Extramadura, po raz pierwszy wykazał, że ślady ludzkiego DNA mogą przetrwać na ścianach jaskiń przez tysiące lat, w tym w miejscach pokrytych paleolitycznymi malowidłami.

